

✓MSGSÜ Philosophy PhD, Monstre de sensibilite, "The thinking heart of the barracks"


Platon Akademisine henüz yolum düşmedi ama bu harika heykeller Atina Bilimler Akademisinin girişindeki iyon tarzı etkileyici sütunların üzerinde yükseliyor; Bilge Athena ve Sanatçı Apollon… Heykeller Leonidas Drosis'in eseri.

dönüp dönüp "türkiyeli" ibaresine ve "yılmaz güney"e sardırılmasının arkasında entelektüel kısırlık mı, akp'ye laf etmenin maliyetli olması mı, süreç karşıtlığı mı, başka bir şey mi var bilemedim. bir şeylerin semptomu olsa gerek.

“Bizim yazgımız doluluktu, gerilimdi, güçlerin birikimiydi. Şimşeğe, eyleme açtık; zayıfların mutluluğundan, boyuneğişten uzaktık. Göğsümüzde sağanak vardı; doğa bizim doğamız, bulutlanıyor, kararıyordu - çünkü hiç yolumuz yoktu. Mutluluğumuzun formülü: Bir Evet, bir Hayır, düz bir çizgi, bir hedef…” Der Antichrist/Deccal çev. Oruç Aruoba, s. 13

“Bir Başkadır”ın ilk sezonu, “toplumun farklı kesimleri” arasındaki “ben ve öteki” gerilimine odaklanırken, ikinci sezonda bu gerilim “muzafferler ve diğerleri” karşıtlığına evrilmiş. Üstelik muzafferler diğerlerine korku salarken kendi içlerinde pek “muzaffer” değiller. Eziyet ettiklerinin hayaletlerinin musallat olmasıyla “uykusuzluk” çekseler de kendileriyle adamakıllı bir yüzleşmeden kaçınıyorlar. Bunun yerine, sözde vicdanlarını uygun bir ilaç reçetesiyle susturmaya çalışıyorlar. Doğruluktan ve adaletten değil, güçten yana olmaya alışkın oldukları için oldukları gibi kalmaya devam ediyorlar. Çünkü kontrol edebildikleri ve korku salabildikleri sürece “varlar”. Eleştirme cesaretine sahip kimse etraflarında kalmayınca, söylediklerini dinleyecek “robotlara” ihtiyaç duyar hale geliyorlar. Diğerleri ise gözleriyle, sessizce, birbirlerinden destek bulmaya çalışırken, neticede kendilerini son derece umutsuz ve çıkışsız hissediyor. #birbaşkadır

Son Bizans İmparatoriçesi Trabzonlu Elena’nın trajik sonu… “David ile çocuklarının idamından sonra Mehmed cesetlerin kent surları dışına atılıp köpeklere ve kargalara yem olmak üzere gömülmeden bırakılmasını emretmişti. David'in bütün mallarına el koyduktan sonra Elena'ya da üç gün içinde kendisine 15 bin duka ödemesini, yoksa onun da sonunun aynı olacağını söyledi. Elena'nın Konstantinopolis' teki hizmetkârları 24 saat içinde parayı bulmayı başardılar. Ama Elena'nın bu dünyada daha fazla kalma arzusu yoktu. Yine de bir Hıristiyan olarak yerine getirmesi gereken son bir görev vardı. Yumuşacık kumaşlardan saray kıyafetlerine alışmış olan tenine çuval geçirdi; yemek yemeyi reddetti; kendine samanlardan bir barınak yapıp kent surlarının dışında, kocasının ve oğullarının cesetlerinin yanı başına yattı. Sultan cesetlerin gömülmemesini emretmişti. Ama Elena onu atlattı. Gizlice bir kürek bularak saman kulübesinin zeminini narin elleriyle kazdı. Bütün gün cesetleri hayvanlara karşı koruyup gece karanlık bastırdığında birer birer kaçırarak Hıristiyan âdetlerine göre gömdü. “Tanrı'nın inayetiyle kocasını ve oğullarını gömmüştü; birkaç gün sonra da kendi öldü." Bizans imparatoriçesi unvanını taşıyan son kadının ömrünü tıpkı Antigone gibi tamamlamış olması trajik bir rastlantı olsa gerek. Sultan Mehmed iyi iş görmüştü. Trabzon'u 250 yılı aşkın süreyle yöneten Büyük Komnenos hanedanı yok edilmişti. Elena'nın soyunu devam ettiren tek kişi, Uzun Hasan'la evlenen yeğeni Theodora oldu. Onun torunu Ismail, Iran'daki Safevi hanedanının ilk şahıydı ve soyu 1736'ya kadar tahtta kaldı."' Trabzon'daki Büyük Komnenos hanedanının ömrü, 1463'te David ile çocuklarının katledilmesi ve Imparatoriçe Elena'nın ölümüyle acı bir sonla noktalanmış oluyordu. S.136-137

Madem “hayaletle” baş edemediniz, “Marx neden haklıydı” diye düşünmeye başlayabilirsiniz. Gerçi hak vermek işinize gelmez ya neyse…

Bu “kendinde” kavramı bazı felsefecileri inanılmaz büyülüyor. Düşünmek “kendinde güzel”, sorgulamanın “kendinde bir değeri” var vs. Araçsallaşma korkusuyla sürekli kendisini kutsayan, “kendinden” hiç çıkamayan bir felsefe. Evet, bazı şeyler kendinde güzeldir. Fakat insan ne durduk yere düşünen ne de canı sıkıldığı için itiraz eden bir varlıktır. “Felsefe hayretle başlar” ezberini daha ne kadar tekrarlayacağız? Felsefenin, bilme duygumuzu tatmin etmenin ötesinde bir işe de yaraması gerekmiyor mu? Düşünceyi bu kadar apolitik kılmanın biraz da kendi konforumuzla ilgili olduğunu düşünüyorum. 21. yüzyılda, onlarca problemle kuşatılmış bir dünyada felsefenin söyleyecek bir sözünün olması gerekir.

Peki sizin deyiminizle “araçsallaştırmayalım.” Neye yaradığının bir önemi yoksa; “felsefe felsefe içindir” mi diyelim? Bu da bir bakış açısı elbette. Ama benim anlamlı bulduğum bir bakış açısı değil. Ben herkes adına felsefeye bir anlam yüklemiyorum. Kaldı ki bunu iddia edebilirim de.. (felsefe tarihi bununla ilgili yüzlerce iddiayla dolu) Felsefeyi özgürleştirmekle değil kendimi özgürleştirmekle ilgileniyorum. Felsefe yapabilmenin beni özgürleştirmesi gerektirdiğini düşünüyorum; Benim özgürlüğüm de ancak başkalarınım özgürlüğüyle anlamlı. Dolayısıyla kolektife açılmayan bir felsefe tasavvur edemiyorum. “Düşünceye görev dağıtan bu otoriteyi size kim verdi?” diye sormuşsunuz. Ne demek bu :) Kendi düşüncemin “otoritesi” elbette benim. Benim felsefeyle kurduğum ilişki bu; sizin nasıl bir ilişki kurduğunuz da sizin meseleniz.

Farkında değilsiniz belki ama siz de felsefeye bir görev atamışsınız: itaatsizlik etmek, bozguncu olmak… Evet, itaatsizlik ve bozgunculuk iyidir; ama mesele ettiğiniz bir durum yoksa neye, niçin itaatsizlik edecek, niçin bozgunculuk yapacaksınız? “Kendi hakikatine ihanet etmek” sözü kulağa çok havalı geliyor ama felsefe yapan bir zihin için kutsal ya da tabu haline gelmiş, ihanet edilebilecek bir hakikat mi var? Hakikat arayışı zaten süreklidir; durumlara ve koşullara bağlı olarak “değişmeyen” bir hakikat anlayışınız yoksa. Maalesef sizin bakış açınız, felsefenin bir zihin cimnastiği olmaktan öte bir anlam taşımadığına işaret ediyor. Ne insanın ne de toplulukların yaşamı için iyi bir yaşam tasavvuru geliştirmekle ilgileniyor.

Keyifle okudum. Emeğinize sağlık sizin de Savaş Bey. 🌱 @savas_k14

Felsefe, dünyayla girilen bir tür taahhüt ilişkisidir. Özgül taahhütlerin ötesinde, bir dünya yaratma ve ona sahip olma taahhüdünü benimser. Bu nedenle, Marx'ın klasik felsefenin nabzını tutarak söylediği gibi, nihai görevi dünyayı dönüştürmektir; hazır reçeteler veya modeller kullanarak değil, başka düşünme ve yaşama biçimleri somut olarak gerçekleşene kadar mevcut yaşam biçimleriyle çatışmaya girerek. Dolayısıyla (…) felsefe ne faydalı ne de faydasızdır, gereklidir. Her birimizin tekil yaşamı için gereklidir, keza toplumların kolektif yaşamı için gereklidir. Yeni Radikal Aydınlanma/Ortak Bir Dünya İçin Felsefe, s. 68-69 Marina Garcés, @Metiskitap

Yarın ve cuma günü Fındıklı'da "14. Çağdaş Siyaset Felsefesi Sempozyumu" yapılacak. İlgisini çeken herkesi bekliyoruz! 🦉

Felsefe Bölümü'nün Toplum ve Siyaset Felsefesi Derneği ve Felsefe Toplum Bilimleri Vakfı iş birliğiyle düzenlediği "Çağdaş Siyaset Felsefesi Sempozyumu: Belirsizlikler - Felsefe, Bilim, Dil ve Mantıkta Belirsizlikler" Sedad Hakkı Eldem Oditoryumu'nda. Program: 🔗msgsu.edu.tr/wp-content/uplo… #msgsüfelsefe

“Angst” diyor Metin Altıok bunca harlı şiirin sebebi.. “Birdenbire olur, beklenmedik zamanda; İçinde belirsiz bir şey sezersin. Yüreğinin yankılanan tınısında, Bir şeydir de ne olduğunu bilmezsin. Ne hüzündür, ne kederdir, ne acı; Yalnızca kendisidir, kendine benzer. Şöyle bir yoklamaktır sanki amacı, Karıştırıp aklını geldiği gibi gider. Ama ben inatla tetik durup bekledim; Biraz daha bildim ki her seferinde, İçimde bir taraz gibi sezinlediğim, Hiçlikti özümün duygusal çeperinde. İşte ben yıllar yılı yarı ölü yarı diri; O hiçliğe yazdım bunca harlı şiiri.” Metin Altıok, “Soneler”, Bir Acıya Kiracı.

Kendi tarihine eleştirel bakmaktan uzak, onu adeta “anıtlaştıran”, yaşanan kolektif acılardan gereken dersleri çıkaramayıp, bugününü “acıları yarıştırarak” hınç ve nefret duygusuyla yaşayan; bilinci türlü ezberlerle kuşatılmış, Nietzsche’nin deyimiyle “doğru zamanda anımsamayı bilmediği kadar doğru zamanda unutmayı da bilmeyen” bir toplumun şimdisinin bu kadar neşeden uzak ve karanlık, geleceğinin bu kadar güvensiz olması kaçınılmaz. Geçmişi sağlıklı biçimde sindirip dönüştürebilmek, bir toplumun geleceğini kuran biçimlendirici güçtür. Yaratıcı bir kültür için bu, yaşanan acıları ezilmeden ve dağılmadan kendine mal edebilme yeteneği anlamına gelir. Dolayısıyla bir kültür, yaraları iyileştirebildiği, kaybedileni telafi edebildiği ve kırılmış olanı onarabildiği ölçüde, yaşananlardan güçlenerek çıkar.